Gặp giáo viên trước khi giữ chỗ là phần quan trọng nhất của buổi tham quan: ba mẹ kể cho cô những điều cô cần để đón bé, và hỏi những câu chỉ người đứng lớp trả lời được. Mười lăm, hai mươi phút ngồi lại với cô phụ trách lớp chuyển tiếp hoặc lớp theo độ tuổi giúp những ngày đầu của bé bớt đột ngột hơn nhiều.
Trong quy trình giữ chỗ Sang Ngang, người tư vấn lo phần suất, học phí và lịch hẹn; còn cô là người sẽ ở bên bé gần trọn ngày ở trường. Có những chuyện người tư vấn không trả lời được, như cô dỗ bé khóc bằng cách nào, cô nói tiếng Anh với bé chưa biết gì ra sao, bé không chịu ngủ trưa thì cô làm gì. Những câu đó cần hỏi đúng người.
Bài này gợi ý những gì nên kể về con, những câu nên hỏi cô, cách lắng nghe để đánh giá câu trả lời, và cách giữ cuộc trò chuyện ngắn gọn để không làm phiền giờ lớp.
Vì sao cần gặp cô trước, không đợi tới ngày đầu
Ngày đầu bé tới trường mới, cô đón cùng lúc nhiều việc: bé mới, các bé cũ, phụ huynh đứng ở cửa, lịch sinh hoạt của cả lớp. Nếu đó là lần đầu cô nghe về bé, cô chỉ biết những gì nhìn thấy được trong vài phút. Ngược lại, nếu cô đã nghe ba mẹ kể từ trước rằng bé hay ôm một chiếc khăn khi buồn ngủ, rằng bé nghe nhạc thì dịu lại, cô có sẵn cách tiếp cận ngay từ giờ đầu tiên.
Với bé chuyển sang môi trường song ngữ, lợi ích này còn lớn hơn. Bé phải làm quen cùng lúc với người lạ, nếp mới và một thứ tiếng chưa quen. Cô biết trước bé đã nghe tiếng Anh tới đâu, bé hiểu những câu tiếng Việt nào làm bé yên tâm, sẽ cân được lúc nào nói tiếng Anh, lúc nào chuyển sang tiếng Việt để bé không hoảng.
Gặp cô trước cũng giúp chính ba mẹ. Cảm giác về một người sau mười lăm phút ngồi đối diện thường đáng tin hơn mọi tấm ảnh giới thiệu. Ba mẹ sẽ biết mình có yên tâm giao con cho người này không, và đó là một trong những căn cứ chắc nhất để quyết giữ chỗ.
Những điều nên kể với cô về con
Nếp ăn ngủ hiện tại. Bé ngủ trưa lúc mấy giờ, ngủ bao lâu, có cần vỗ hay cần vật quen không. Bé ăn được những món gì, ăn tự xúc hay cần đút, có món nào bé từ chối. Những thói quen này hình thành ở trường cũ, nên kể đúng như bé đang làm ở trường cũ chứ không chỉ ở nhà.
Cách bé phản ứng khi lạ chỗ. Có bé khóc to rồi nín nhanh, có bé im lặng cả buổi, có bé bám một người lớn. Nói cho cô biết bé thuộc kiểu nào và điều gì thường giúp bé dịu lại.
Ngôn ngữ của bé. Bé nói tiếng Việt tới đâu, có nói ngọng hay chậm nói không, đã nghe tiếng Anh qua bài hát hay chương trình nào chưa. Không cần tô vẽ; cô cần biết đúng điểm xuất phát.
Sức khoẻ cần lưu ý. Dị ứng thức ăn, hay bị ho khi trở trời, đang dùng thuốc gì. Những điều này cũng sẽ có trong hồ sơ, nhưng kể trực tiếp giúp cô nhớ lâu hơn.
Một điều bé rất thích. Con vật, màu sắc, một bài hát, một trò chơi. Đây là chiếc chìa để cô bắt chuyện với bé trong những ngày đầu.
Những thay đổi đang diễn ra trong nhà. Gia đình mới chuyển nhà, sắp có em bé, ba hoặc mẹ đi công tác dài. Không cần kể chi tiết, chỉ cần cô biết bé đang có nhiều thay đổi để thông cảm khi bé nhạy cảm hơn thường lệ.
Những câu nên hỏi cô
Cô không phải người trả lời về học phí hay suất, nhưng là người duy nhất trả lời được những câu về đời sống hằng ngày của lớp. Có thể chọn vài câu trong danh sách dưới đây:
- Một ngày của bé mới trong lớp chuyển tiếp thường diễn ra thế nào, từ lúc đón tới lúc ra về?
- Khi bé khóc nhiều trong những ngày đầu, cô thường làm gì?
- Cô nói tiếng Anh với bé chưa biết tiếng Anh theo cách nào? Khi nào cô chuyển sang tiếng Việt?
- Bé không chịu ăn hoặc không chịu ngủ trưa thì lớp xử lý ra sao?
- Cuối ngày, ba mẹ được biết những gì về bé, qua kênh nào?
- Cô dựa vào dấu hiệu gì để thấy bé đã sẵn sàng vào lớp chính?
- Những ngày đầu, ba mẹ có được ở lại một lúc, hay nên chào nhanh rồi về?
Không cần hỏi hết. Ba câu đáng hỏi nhất là câu về một ngày của bé mới, câu về cách cô xử lý khi bé khóc, và câu về cách cô dùng hai thứ tiếng với bé chưa quen. Ba câu này cho thấy rõ nhất cách lớp đón một bé sang ngang.
Lắng nghe câu trả lời: điều gì đáng yên tâm
Một câu trả lời đáng yên tâm thường cụ thể. Khi được hỏi bé khóc thì làm gì, cô kể một việc cụ thể như ngồi cạnh bé ở góc đọc sách, cho bé cầm đồ chơi quen, rồi rủ bé xem các bạn chơi, sẽ cho ba mẹ hình dung rõ hơn một câu chung chung như "dạ cô dỗ bé". Cô kể được ví dụ từ những bé mới trước đó là dấu hiệu tốt.
Câu trả lời đáng yên tâm cũng thường thừa nhận giới hạn. Cô nói "bé nào cũng khác, có bé quen sau vài ngày, có bé cần lâu hơn" là đúng với thực tế hơn cô hứa "vài hôm là bé quen ngay". Cũng vậy, khi nói về tiếng Anh, một cô thừa nhận rằng giai đoạn đầu bé có thể im lặng, chỉ nghe chứ chưa nói, là cô hiểu cách trẻ nhỏ làm quen với ngôn ngữ mới.
Ba mẹ cũng nên để ý cách cô hỏi lại. Một cô quan tâm sẽ hỏi thêm về bé: bé gọi ba mẹ là gì, ở nhà bé thích làm gì, bé có anh chị em không. Cuộc trò chuyện hai chiều cho thấy cô coi việc đón bé là việc của mình, chứ không chỉ đang trả lời phụ huynh cho xong.
Gặp giáo viên nước ngoài: những gì nên chuẩn bị
Trong lớp song ngữ, bé thường có cả cô người Việt và giáo viên nước ngoài. Ở buổi tham quan, có thể ba mẹ chỉ gặp cô người Việt, vì giáo viên nước ngoài đang đứng lớp. Nếu có dịp chào, không cần lo chuyện mình nói tiếng Anh không giỏi; một lời chào và tên bé là đủ. Người tư vấn hoặc cô người Việt thường sẵn lòng giúp chuyển lời.
Điều nên hỏi về giáo viên nước ngoài thật ra hỏi cô người Việt sẽ rõ hơn: hai cô chia việc trong ngày ra sao, ai là người bé tìm đến khi cần đi vệ sinh hay khi đau, giáo viên nước ngoài ở lớp vào những khoảng nào. Bé mới thường bám người nói tiếng mẹ đẻ trước, nên biết ai là chỗ dựa chính của bé trong tuần đầu giúp ba mẹ dặn dò đúng người.
Ba mẹ cũng có thể kể với bé trước về cô nước ngoài theo cách nhẹ nhàng: "ở trường mới có một cô nói tiếng khác, cô sẽ hát cho con nghe". Cách chuẩn bị cho bé làm quen với âm thanh tiếng Anh trước khi sang được bàn kỹ ở mục Tiếng Anh trước khi sang của trang.
Giữ cuộc gặp gọn và tôn trọng giờ lớp
Cô gặp ba mẹ trong lúc lớp vẫn đang chạy, thường có người khác trông giúp các bé. Vì vậy cuộc gặp nên gọn: khoảng mười lăm, hai mươi phút là đủ. Ba mẹ chuẩn bị sẵn phần kể về bé trong vài ý chính, chọn ba bốn câu hỏi quan trọng nhất, còn lại có thể hỏi qua người tư vấn sau.
Nếu cô phải quay lại lớp giữa chừng, đó không phải là thiếu tôn trọng, mà là dấu hiệu cô đang đặt các bé lên trước, điều chính ba mẹ cũng muốn khi con mình ở lớp. Ba mẹ có thể xin hẹn thêm một lần trao đổi ngắn trước ngày bé bắt đầu, hoặc gửi phần kể về bé qua người tư vấn để chuyển cho cô.
Cũng nên nhớ rằng giáo viên không quyết được những chuyện thuộc về văn phòng như suất, học phí hay ngày bắt đầu. Nếu ba mẹ hỏi cô những câu đó, cô thường chỉ có thể trả lời chung chung hoặc hướng về người tư vấn. Dành thời gian quý với cô cho những gì chỉ cô biết sẽ có ích hơn cho cả hai bên.
Một việc nhỏ nhưng hữu ích: viết phần kể về bé ra một tờ giấy, nửa trang là đủ, để lại cho cô. Tờ giấy đó sẽ theo bé vào lớp chuyển tiếp, cô có thể đọc lại khi cần, nhất là trong tuần đầu khi cô đang làm quen với nhiều bé mới cùng lúc.
Khi bé đi cùng trong buổi gặp cô
Có gia đình dẫn bé theo ngay trong buổi tham quan, nên cuộc gặp cô diễn ra khi bé đang đứng cạnh. Trường hợp này cần chút khéo. Những gì ba mẹ định kể về bé, nhất là chuyện bé hay khóc, chuyện bé nhút nhát hay chậm nói, không nên nói trước mặt bé như đang kể về một vấn đề. Bé nghe hiểu nhiều hơn người lớn nghĩ, và có thể mang theo cảm giác mình là đứa trẻ khó.
Cách nhẹ nhàng là để cô làm quen với bé trước vài phút, trong lúc ba mẹ ngồi gần. Cô có thể đưa bé một món đồ chơi, hỏi bé thích con vật gì, hay rủ bé xem một góc lớp. Phần kể về bé thì ba mẹ viết ra giấy đưa cho cô, hoặc nói sau khi bé đã được một người khác dẫn ra sân chơi. Phần hỏi về cách cô xử lý khi bé khóc cũng nên để lúc bé không nghe.
Nhìn cô làm quen với bé trong vài phút là một cách đánh giá rất thật. Cô có cúi xuống ngang tầm bé không, có chờ bé tự lại gần không, có nói với bé bằng giọng bình thường hay giọng dỗ trẻ quá mức. Không cần bé phải vui vẻ ngay; nhiều bé đứng nép sau chân mẹ cả buổi, điều đó hoàn toàn bình thường ở lần gặp đầu.
Sau cuộc gặp: dùng điều đã nghe để quyết giữ chỗ
Về nhà, ba mẹ nên tự hỏi một câu đơn giản: mình có yên tâm giao con cho người này gần trọn ngày ở trường không. Câu trả lời không cần lý lẽ dài. Đôi khi đó là một chi tiết nhỏ, như cách cô cúi xuống ngang tầm một bé đang khóc, hay cách cô nhớ tên bé ngay từ lần đầu nghe.
Nếu câu trả lời là có, cùng với suất và học phí đã rõ từ bước tư vấn, gia đình đã có đủ căn cứ để sang bước giữ chỗ. Nếu còn lấn cấn, ba mẹ có thể xin gặp thêm một cô khác, hỏi xem bé có được xếp với cô đó không, hoặc dẫn bé đến một buổi ngắn để xem bé phản ứng với cô thế nào. Lấn cấn về người chăm con là lý do chính đáng để chưa giữ chỗ.
Ba mẹ muốn gặp giáo viên lớp chuyển tiếp trong buổi tham quan có thể ghi điều đó vào ô ghi chú khi đăng ký trên trang. Đội tư vấn của Global Star School sẽ cố gắng sắp xếp để gia đình được ngồi lại với cô phụ trách vào khung giờ không ảnh hưởng tới lớp.
Câu hỏi thường gặp
Có nên xin gặp giáo viên trước khi giữ chỗ cho con không?
Nên. Giáo viên là người sẽ ở bên bé mỗi ngày, trả lời được những câu mà người tư vấn không trả lời được, như cách dỗ bé khóc hay cách dùng hai thứ tiếng với bé mới. Ba mẹ kể trước về bé cũng giúp cô đón bé đúng cách ngay từ ngày đầu.
Nên kể gì về con khi gặp cô giáo mới?
Nên kể nếp ăn ngủ hiện tại, cách bé phản ứng khi lạ chỗ, mức tiếng Việt và tiếng Anh của bé, những lưu ý sức khoẻ, một điều bé rất thích, và những thay đổi đang diễn ra trong nhà. Viết ra nửa trang giấy để lại cho cô càng tốt.
Ba mẹ không giỏi tiếng Anh thì gặp giáo viên nước ngoài thế nào?
Không cần lo. Một lời chào và tên bé là đủ, cô người Việt hoặc người tư vấn sẵn lòng giúp chuyển lời. Những câu về cách hai cô chia việc trong lớp có thể hỏi cô người Việt, vì cô nắm rõ nhịp chung và thường là chỗ dựa chính của bé mới.
Câu nào quan trọng nhất khi hỏi giáo viên lớp chuyển tiếp?
Ba câu đáng hỏi nhất là một ngày của bé mới trong lớp diễn ra thế nào, cô làm gì khi bé khóc nhiều những ngày đầu, và cô nói tiếng Anh với bé chưa biết tiếng Anh ra sao. Ba câu này cho thấy rõ cách lớp đón một bé sang ngang.
Cô trả lời thế nào thì ba mẹ có thể yên tâm?
Câu trả lời cụ thể, có ví dụ từ những bé mới trước đó, và thừa nhận rằng mỗi bé quen với nhịp khác nhau thường đáng tin hơn lời hứa bé sẽ quen ngay. Cô hỏi lại về bé cũng là dấu hiệu tốt, cho thấy cô coi việc đón bé là việc của mình.
Cuộc gặp giáo viên nên kéo dài bao lâu?
Khoảng mười lăm đến hai mươi phút là vừa, vì cô gặp ba mẹ trong lúc lớp vẫn đang chạy. Ba mẹ nên chuẩn bị sẵn vài ý về bé và ba bốn câu hỏi chính. Những câu còn lại có thể hỏi qua người tư vấn hoặc xin hẹn thêm trước ngày bé bắt đầu.